ANATOMÍA DUNHA OLLADA

Annie Leibovitz        Dise que as súas fotografías, sobre todo os seus retratos, marcaron a historia visual dos últimos setenta anos. Un impresionante portfolio dá conta da súa mestría na arte de capturar momentos, emocións e personalidades nunha única imaxe. Unha das características máis impresionantes do estilo Leibovitz é a súa capacidade para capturar a  esencia e a personalidade dos seus suxeitos. Os seus retratos séntense auténticos e revelan as capas internas das persoas que está a fotografar. A mestura de creatividade e técnica e un uso maxistral da luz, da cor, da composición e a conexión emocional entre o suxeito e o espectador son elementos que definen a súa obra e a converten nunha lenda viva da fotografía. Velaquí algunhas reflexións de Annie L . sobre fotografía... “Aprendín que algo que non parecía nada podía converterse en algo” “O teu traballo ten que significar algo para os demais” “A miña forma de afrontar a dor é facer fotos" “Obsérvoo tod...

       Nesta serie de fotos que dei en chamar VIAXEIRAS non importan tanto os rostros concretos como as meras presenzas, as situacións e o contexto que suxiren, os lugares e momentos que evocan nas nosas cabezas e nos nosos corazóns... que nos reconcilian co feito de ser muller e de protagonizar o propio devir.   A viaxe, aquí, non fai referencia ao significado máis habitual da palabra, pois non se refire a grandes desprazamentos físicos para os que son precisas moitas maletas nin demasiada equipaxe...   A viaxe que eu propoño ten máis que ver coas enormes " mochilas interiores " que pesan sobre as costas de todas as mulleres...

"Batallas perdidas"                 Amable e gostoso moitas veces; violento e retador cando quere... o tempo é así. Ninguén pode controlar os seus vaivéns, ese ímpeto caprichoso de quen se sabe vencedor de tantos e tan vellos dasafíos. De nada serve acoutarlle estacións de conveniencia, establecer con el pactos protocolarios preconcibidos ou agardar, nin sequera, calquera sorte de benevolencia. Co tempo non se xoga. Se callar algunha sorte de vinganza explique o seu livián comportamento.    E así chegou maio, cuberto de choivas, de frío e de vento, lembrando que calquera batalla contra el é unha batalla perdida...  

Ramón Masats          O pasado 4 de marzo, deixounos, aos 92 anos, o artista catalán Ramón Masats , o fotógrafo do " instante decisivo " segundo dixo del o tamén fotógrafo Carlos Pérez Siquier  (para el, o Cartier-Bresson español). Formou parte  da xeración dourada da fotografía española, a dos anos 50. Nun momento en que a fotografía española se atopaba constrinxida e onde a imaxinación parecía xogar un papel secundario, coa súa obra, contribuíu  a renovar esta disciplina desde unha ollada en branco e negro, neorrealista. Coa súa habilidade especial para captar con sentido do humor a ironía das situacións constrúe o retrato de toda unha época.  Masats non tivo unha formación regrada. Dedicouse simplemente a mostrar ao mundo a súa visión persoal, a ofrecer un punto de vista que ninguén máis podía capturar.    "O meu estilo foi intentar facer cousas diferentes, a verdade é que eu tampouco sei ben en que consiste.   Eu fotografa...

     Das follas do calendario cae aínda inverno, pero o sol quixo botarlles un pulso e loce con toda a súa forza e galanura.    Se acudir á chamada do mar é decote unha tentación, hoxe é case unha obriga. Hai cousas que sentan ben.    Ningún bañista na auga. Só area e mar interactúan nun xogo cómplice de infinitos. Só algunha xente que pasa, se detén e mira.    Que ten o mar que nos cativa... esas mareas que algo traen e algo quitan aos corazóns senlleiros. E catívanos a xente que mira o mar en solitario...    Mirar a quen mira o mar é apropiármonos un pouco dese misterio.

  "Ao abrigo do faro"             A primavera está próxima e manda recado. Os días son curtos aínda e hai que aproveitar a raiola que baila entre as nubes e o vento. Hai que facer do domingo un día distinto, un día de domingo.    Hoxe o xantar foi máis tardeiro que de costume... coa familia, coa parella, con xente amiga, xa se sabe. Gozar da tarde de sol, anque refresque xa un pouco, é, desde sempre, un ritual na vila de obrigado cumprimento e, como en procesión, todos se van achegando ao abrigo do faro.

    "Pasadizos non tan secretos"                  Descender cara o que non se ve comporta sempre un aquel de inquedanza.    Con frecuencia, intento evitar os pasos subterráneos, como intento evitar as bocas de metro, os corredores angostos e mal iluminados dalgunhas galerías, calquera calella escura que me impida ver o que me agarda ou que interrumpa a tranquilidade necesaria para avanzar no meu camiño. Intento protexerme.    Hoxe atraveso o pasadizo. Figuras masculinas van e veñen sen temor aparente...    Pregúntome se estas prevencións miñas terán algo que ver coa condición de ser muller...

  Mary Quintero    Naceu no ano 1931, en Melide. Foi a primeira fotógrafa en asinar unha exposición en Galicia e, durante moitos anos, a única muller presente nos congresos da industria fotográfica.   Recoñecida como a retratista galega máis prestixiosa da época, chegou a retratar a gran parte da sociedade viguesa... " Cincuenta retratros de mujer " (1950) e " Bellos rostros " (1963) son un bo exemplo do seu traballo.     O seu traballo foi innovador en moitos aspectos: .Pioneira en colorear con pincel o branco e negro da fotografía. .Situouse á vangarda (pioneira en España e Portugal) do uso de tecnoloxías como o proxector de fondos e nas técnicas de retoque fotográfico para a fotografía en cor.    Confesa Mary Quintero: "Antes as mulleres tiñamos que levar unha rixidez brutal seguindo as normas. Ser fotógrafa permitiume facer o que quería."

  "Atravesar o baleiro"                    O outro cabo da rúa parece hoxe máis distante, case inalcanzable. Arrebolarse ao precipicio... Romper esta barreira de silencios, de soidade absoluta, preséntase como un reto a proba de valentes... Atmosfera de hostilidades na que van cobrando vida experiencias e momentos do pasado nos que foi necesario atravesar o baleiro.  

"Cansazo"                       Viaxar en transporte público é toda unha lección de socioloxía. En días diferentes e a diferentes horas, das paradas, vaise enchendo o bus coa xente que vai e vén do traballo, das aulas, de facer a compra do día, do cinema ou do ximnasio, se callar, de tomar un simple café…             Xestos, acenos e posturas, expresións de abandono espontáneas que afloran, á forza do costume das viaxes, alleas aos demais, revelan inquedanzas interiores, anceios e tamén desvelos, frustracións, estados de ánimo… que dificilmente se poderían ver doutro xeito.             Vidas interiores de mulleres, de persoas xubiladas e de rapazada… vidas das persoas que viaxan no bus.             Facer fotos no bus é sempre unha tentación e, con fr...

"Ás cegas"                  Os portugueses teñen unha expresión que me gusta: “dar-se com alguem” , para indicar que hai boa sintonía entre dúas persoas. Paréceme acaída tamén para falar do feito fotográfico, para describir a relación que se pode establecer entre unha fotografía, a persoa que a fai e o público que a ve…             Non sempre a captura que se obtén se corresponde coa imaxe que se debuxou na retina de quen fixo o disparo...             Ás veces, algo semella interpoñerse entre o corazón, o ollo e a máquina. Son fotos sen alma , baleiras, carentes de significado e de escaso interese para quen se achega a elas anque sexan tecnicamente perfectas…             Se callar, toda fotografía non debe ser máis ca un acto de amor.

 "COLITA"         A naturalidade era o seu selo persoal. A fotografía, como unha enfermidade ou un vicio que nunca a abandonou, retratando todo o que a rodeaba sempre, sempre. Con máis de cinco décadas de profesión, toda unha vida, poucas son as persoas, os acontecementos ou os lugares que escaparon ao seu obxectivo   (Colita , unha vida chamada fotografía,  vídeo cunha interesante entrevista á autora) A súa fórmula para ser considerada unha das fotoperiodistas españolas máis importantes é moi sinxela: saber mirar . Así o explica ela:            “Imaxina que tes un eixo. Unha fotografía é cando, ao disparar, disparas co cerebro, cos ollos e co corazón. Dá igual o que teñas nas mans… Se ti traballas coa cabeza, cos ollos e co corazón ten que saír unha boa foto.    Se non te emocionas co que fas, entón es como unha especie de leituga cunha cámara. Téñome que emocionar co que fago. Se ...

"Retrato en B/N"              Adoro os retratos, especialmente os que están en branco e negro, ese traballo minucioso de reescritura, case filigrana, que fai a luz sobre as pegadas da vida gravadas nos rostros das persoas.    A ilusión de intuír os pensamentos que albergan, de achegarnos ao pasado que arrastran e mesmo de adiviñar expectativas futuras, nese xogo de contrastes luminosos que vai do branco ao negro, alimenta a atmosfera que se crea e atrapa definitivamente a nosa vontade de saber máis sobre a figura.    Coñecer mellor ou inventar de cero o personaxe, facelo noso... é un dos poderes que nos outorga esta fotografía, a fotografía.

                                                                                "Paseo de Aninovo"                               Aninovo. A cidade dorme aínda como querendo aferrarse á última noite de ano.     Non hai présa por comezar cos novos propósitos formulados de hai pouco á calor de celebracións e despedidas. Doce meses por diante, o ano está completo e non hai lugar para a desculpa, a tantas veces repetida " para o ano "... É a hora da verdade.    Na rúa, os máis madrugadores deambulan sumándose a inercias consabidas; só as persoas que pasean cans parecen saber cal é o seu destino.